Czas razem, drobne przysługi, słowa uznania, prezenty i dotyk – pięć „języków miłości” pojawia się dziś w programach randkowych i na profilach w aplikacjach. Psychologowie przypominają jednak, że teoria nie ma naukowego fundamentu, a bywa też wykorzystywana w sposób, który szkodzi związkom.

Skąd wzięła się ta teoria

Koncepcję stworzył w 1992 roku amerykański pastor Gary Chapman. Nie wyszła ona z laboratorium, lecz z obserwacji par, które spotykał podczas rozmów poradniczych w swojej parafii. Wyróżnił pięć sposobów okazywania i odbierania miłości: czas spędzany razem, pomoc w codziennych sprawach, słowa uznania, otrzymywanie prezentów oraz dotyk.

Oficjalny test online, według informacji ze strony projektu, wypełniło ponad 150 milionów osób. W tekście BBC opisano małżeństwo z dziesięcioletnim stażem, w którym oboje dostali wynik „słowa uznania”. Zgadzało się to tylko częściowo: komplementy sprawiały im raczej skrępowanie. Bardziej doceniany bywa gest w rodzaju przygotowania listy filmów do wspólnego obejrzenia, czyli typowy „czas razem”.

Co na to specjaliści

Psycholożka poradnictwa dr Sarah Emmerson mówi, że w gabinecie niemal każda para zna ten test. Zdarza się, że partnerzy przychodzą z gotowym wnioskiem w stylu: „on to dotyk, ja to pomoc w obowiązkach, więc to nie może działać”. Badania nie potwierdziły, że istnieją tylko pięć sposobów okazywania miłości i że każdy da się do nich dopasować. Mimo to ludzie wciąż chętnie po tę teorię sięgają.

Psychoterapeutka Georgina Sturmer przyznaje, że rozmowa o językach miłości może być przydatnym punktem wyjścia, bo skłania do zastanowienia się, czego chcemy w związku i czego chcą inni. Jednocześnie uważa, że model jest „ogromnie ograniczony” i grozi nadmiernym uproszczeniem.

Ryzyko nacisku i przemocy

W ostatnich latach terapeuci zwracają też uwagę na treść przykładów z książki Chapmana. Odwołują się one mocno do Pisma Świętego i przedstawiają nierówne układy w związkach. W jednym z nich kobieta opisuje męża, który jest wobec niej wrogi i stosuje przemoc słowną. Mężczyzna ma mieć za „język miłości” seksualny dotyk. Autor radzi jej, by oparła się na wierze i dzięki temu częściej odbywała z nim współżycie.

To pokazuje szerszy problem: etykieta „mój język miłości to…” może służyć jako argument do wymuszania zachowań. Sturmer ostrzega przed sytuacją, w której ktoś oznajmia, że skoro jego językiem są prezenty lub dotyk, to partner musi je zapewniać bez końca. Redakcja BBC zwróciła się o komentarz do zespołu Love Languages.

Co to znaczy dla polskiego czytelnika

Test jest dostępny w internecie, a o językach miłości łatwo natknąć się także w polskich poradnikach i mediach społecznościowych. Warto więc traktować go jako rozrywkę lub pretekst do rozmowy, a nie diagnozę związku. Jeśli w relacji pojawia się przemoc, żaden quiz ani „język” partnera nie usprawiedliwia presji. Wtedy właściwym krokiem jest szukanie pomocy u specjalistów, a nie dopasowywanie się do cudzych oczekiwań.

Jak lepiej rozumieć partnera

Eksperci proponują kilka prostych zasad, które nie wymagają żadnych testów:

• Słuchaj naprawdę. Nie czekaj tylko na swoją kolej, ale staraj się usłyszeć, co mówi druga osoba, i uznać jej uczucia.
• Mów o sobie. Zaczynaj od własnych odczuć, np. „czuję się…”. Dzięki temu partner nie czuje się oskarżany.
• Nie bój się sporów. Zdrowe związki zawierają dyskusje i różnice zdań. Jak ujęła to Sturmer: „Wyzwaniem nie jest unikanie zerwania porozumienia, lecz znajdowanie sposobów, by je naprawić i wzmocnić relację”.
• Wybierz dobry moment. Trudne tematy lepiej poruszać nie późnym wieczorem i nie tuż po powrocie partnera do domu.
• Reaguj na drobne sygnały. Prośba o przytulenie albo opowieść o czymś zobaczonym w telefonie to próba nawiązania kontaktu, na którą warto odpowiedzieć.

Źródło: BBC News – „What’s your love language – and does it actually mean anything?”